«Мектеп жасына дейінгі балалардың зияткерлік қабілеттерін дамытуда эксперименттік зерттеу құралын пайдалану»
Эксперимент -бұл бағдарлау мен зерттеу (іздеу) іс-әрекетінің негізгі бір түрі. Іздеу әрекеті қаншалықты әртүрлі және қарқынды болса, соғұрлым бала жаңа ақпарат алады,толығырақ дамиды.
Эксперимент - бұл баланың санасында өзіндік бақылауларына, жауаптарына, өзара тәуелділіктерін, заңдылықтарын орнатуға негізделген әлем суретін модельдеуге мүмкіндік беретін іс-әрекет. Сонымен бірге, оның заттармен жүргізетін түрлендірулері шығармашылық сипатта болады - олар зерттеуге деген қызығушылықты оятады, ақыл-ой операцияларын дамытады, танымдық белсенділікті, қызығушылықты оятады.Сол себепті, арнайы ұйымдастырылған эксперимент балаға қауіпсіз болуы керек
Экспериметтің мақсаттары мен міндеттері
- Физикалық эксперимент көмегімен мектеп жасына дейінгі баланың негізгі интегралды дүниетанымын қалыптастыруға жағдай жасау
- Бақылауды дамыту, салыстыру, талдау, жинақтау, қорытынды жасай білу.
- Зейінді ,визуалды , есту сезімталдығын дамыту
Практикалық және ақыл-ой әрекеттерін қалыптастырудың алғы шарттарын құру.
Эксперименттің өзектілігі
Бала-қоршаған әлемнің табиғи зерттеушісі. «Бала неғұрлым көп көрсе, естісе, тәжірибе алса, соғұрлым ол біліп үйренеді. Баланың тәжірибесінде шындықтың эелементтері соғұрлым көп болады,-деп Лев Семенович Выготский айтқан екен.
Әдіс-тәсілдер
Балалармен жұмыс кезінде әр түрлі жұмыс формалары, әдістері мен тәсілдері қолданылады. Жұмыс әдістері мен тәсілдері: бақылау. жұмыс тапсырмалары, эксперименттер, дидактикалық ойындар, модельдеу, нәтижелерді бекіту, проблемалық сипаттағы сұрақтар қою, эвристикалық әңгімелер, (ертегілер, әңгімелер, өлеңдер, жұмбақтар, мақал-мәтелдер
Жұмыс формалары мен әдістері
• Тәжірибелер жүргізу (проблема қою, ұсыныстар енгізу, гипотезаларды тексеру, қорытындылау, нәтижені бекіту, балалардың сұрақтары, қорытынды).
• Сөйлесулер
• Бақылаулар
• Ойындар
• Турлар
• Тәжірибе
• Зерттеу
• Тәрбиешінің әңгімесі
• Жұмбақ, тосын сый.
Эксперименттік іс-шаралардың
перспективалық жұмыс жоспарына бекіту
Ауамен тәжірибелер. Шыныда не бар.
Ауаны қалай көруге болады . Жалын ауаны ластайды.
Желкенді қайықтар. Ауа қозғалысы.
Құммен тәжірибелер . Ылғал құм.
Құмнан жасалған суреттер. Құрғақ және дымқыл құмды зерттеу.
Магнитпен және металмен тәжірибелер . Металдар.
Магнитті не тартады . Магниттік кереметтер.
Түстермен тәжірибе жасау. Жұмбақ хаттар.
Акварельді араластыру . Сумен тәжірибелер.
Судағы көпіршіктер. Сиқырлы су.
Ерігіштік.
Эксперименттік зертханаға қажетті құралдар:
- Көмекші құрылғылар; ұлғайтқыштар,циркуль,магниттер,микроскоптар,айналар, термометрлер бинокльдер, таразы, сағат,
- Сыйымдылықтар: пластикалық құтылар, бөтелкелер,көзілдіріктер, өлшемдер,воронкалар, шелектер, күректер, қалыптар,
- Табиғи материалдар; саз, құм, қауырсындар, мүк, жапырақтар, тұқымдар, ағаш кесектері,
- Техникалық материалдар; қағаз қыстырғыштар, болттар,
- Бояғыштар; тағамдық және тағамдық емес (гуашь, акварель)
- Медициналық құралдар; пипеткалар, колбалар, таяқшалар, шприцтер (инесіз) өлшегіш қасықтар
Басқа материалдар; айналар, шарлар, май, тұз, ұн, қант
Ата-аналармен жұмыс
- «Үйдегі балалардың эксперименттік зерттеу қызметін ұйымдастыру» сұрақ қою - ата-аналарды танымдық және дамытушылық ортаны құруға тарту
- -ақпараттарды іздеу
- - «Мектеп жасына дейінгі балалардың эксперименталды қызметіне қызығушылықты дамытудағы отбасының рөлі» ата-аналар жиналысы
- -көрнекі ақпаратты қалыптастыру
- - шағын музей құру
- -консультациялар, әңгімелер
- Қорытынды:
- - эксперименттік зерттеу қызметі арқылы мектеп жасына дейінгі балалардың танымдық белсенділігін дамыту бойынша жұмысты жалғастыру;
- - тақырыпты дамытатын ортаны дамытуды жалғастыру.
- - мектеп жасына дейінгі балалардың танымдық іс-әрекетін дамытуға ата-аналарды белсенді түрде қатыстыру
- - шағын зертханаларды жабдықтаған кезде балалардың өмірі мен денсаулығының қауіпсіздігін ескеру қажет.
- Мектеп жасына дейінгі балалар «мүмкіндігінше өз бетінше жұмыс істеуі керек, ал тәрбиеші осы өзіндік жұмысты басқарып, оған материал беруі керек» деп K. D. Ушинский айтқан екен